THỊ TRƯỜNG 2 LÀ GÌ - THỊ TRƯỜNG TIỀN TỆ LÀ GÌ

NHNN vừa ban hành văn bản (số 5645) hướng dẫn hạch toán kế toán nghiệp vụ cho vay, đi vay, mua bán có kỳ hạn giấy tờ có giá (GTCG) giữa các tổ chức tín dụng (TCTD) theo Thông tư 21 có hiệu lực từ tháng 9-2012.

Theo đó, siết chặt hoạt động cho vay trên thị trường liên NH (thị trường 2) giữa các NHTM với nhau. Nhiều NHTM cho rằng Thông tư 21 sẽ làm chi phí vốn tăng lên trong bối cảnh tín dụng vẫn tăng trưởng khá ì ạch.

Bạn đang xem: Thị trường 2 là gì

Minh bạch dòng vốn

Theo Thông tư 21 của NHNN, hình thức tiền gửi giữa các NHTM được chuyển thành tiền vay, nên Văn bản 5645 yêu cầu các NHTM bán có kỳ hạn GTCG không được ghi giảm giá trị GTCG đang phản ánh trên khoản mục chứng khoán kinh doanh và chứng khoán đầu tư, mà hạch toán như khoản đi vay NHTM khác.

Thông tư 21 chỉ rõ hoạt động cho vay trên thị trường 2 đầy rủi ro, nên yêu cầu các NHTM phải thực hiện quy trình thẩm định, giám sát chặt chẽ. Hiện nay hầu hết NHTM đều ủng hộ việc lập lại trật tự thị trường 2. Thông tư 21 còn áp dụng chung cho các chi nhánh NH nước ngoài, không phân biệt chi nhánh hạch toán độc lập hay trực thuộc. Theo đó, các chi nhánh NH nước ngoài cùng NH mẹ không được thực hiện hình thức gửi tiền, nhận tiền gửi có kỳ hạn, mà phải chuyển sang hình thức cho vay lẫn nhau.

TS. Lê Xuân Nghĩa, chuyên gia NH

Tương ứng NHTM mua có kỳ hạn GTCG hạch toán như khoản vay NHTM khác. Vì vậy, NHTM phải thực hiện kế toán phân loại, trích lập và sử dụng dự phòng để xử lý rủi ro đối với các khoản cho vay và mua có kỳ hạn GTCG của NH khác.

Những quy định trên nhằm giúp hoạt động cho vay trên thị trường 2 minh bạch hơn, từ đó NHNN giám sát được và bản thân các NHTM quản lý được vốn vay trên thị trường 2 một cách an toàn; đồng thời tránh được tình trạng các NHTM không minh bạch, nhập nhằng trong hạch toán, dẫn đến việc nhiều NH cho vay trên thị trường 2 số tiền rất lớn nhưng trong báo cáo tài chính lại rất thấp.

Thông tư 21 còn quy định thời hạn mua, bán có kỳ hạn GTCG dưới 1 năm và cho vay trên thị trường liên NH phải kiểm soát được mục đích vay của nhau.

Theo đó, thị trường 2 chỉ là nơi giao dịch ngắn hạn về vốn và việc quy trách nhiệm bên cho vay phải kiểm soát mục đích vay để giải quyết thanh khoản ngắn hạn, cấm các NH sử dụng vốn vay để cho vay trên thị trường dân cư hay cho NH khác vay, hoặc thực hiện các mục tiêu đầu tư hay thâu tóm…

Như vậy, việc siết chặt thị trường 2 sẽ giúp NHNN quản lý tốt hơn dòng vốn luân chuyển giữa các NHTM, từ đó hạn chế tình trạng vốn tín dụng chảy vào những lĩnh vực rủi ro nhạy cảm, gây bất ổn hệ thống.

Có thể kiện ra tòa

Nhiều ý kiến cho rằng NHTM cho vay trên thị trường 2 sẽ gặp khó khăn trong việc kiểm soát mục đích vay của NH vay. Do vậy, đại diện BIDV đề nghị NHNN thiết lập kênh cung cấp thông tin các NHTM không đủ điều kiện đi vay, đang có nợ quá hạn từ 10 ngày trở lên, hoặc đang bị NHNN hạn chế, tạm đình chỉ thực hiện giao dịch liên NH… để bên cho vay biết trước khi ra quyết định cho vay.

NHTM cũng lo ngại việc giải quyết hậu quả khi cho vay các NH khác không đủ điều kiện theo quy định, liệu giao dịch đó có được coi là vô hiệu theo quy định tại Điều 128 của Luật Dân sự? Trả lời vấn đề này, NHNN cho biết không có trách nhiệm cung cấp các thông tin về các NHTM không đủ điều kiện đi vay.

Các NHTM cho vay có thể bảo vệ quyền lợi của mình thông qua việc yêu cầu đối tác cam kết trách nhiệm trong việc cung cấp chính xác thông tin tại hợp đồng cho vay, mua bán kỳ hạn GTCG. Trường hợp xảy ra tranh chấp, nếu các bên không thương lượng giải quyết được có thể khởi kiện ra tòa.

Bên cạnh đó, nhiều NHTM cho rằng việc chuyển hình thức tiền gửi thành tiền vay sẽ làm ảnh hưởng đến việc quản lý khả năng chi trả của các NHTM. Bởi theo Thông tư 13, tỷ lệ khả năng chi trả của các NHTM là giá trị của tổng tài sản có thanh toán ngay và tổng tài sản có đến hạn thanh toán trong 7 ngày, bao gồm số dư tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi các kỳ hạn tại các TCTD khác mà không có quy định số dư các khoản cho vay các TCTD khác.

Về vấn đề này, đòi hỏi NHNN phải rà soát lại các nội dung quy định liên quan đến hoạt động gửi tiền, nhận tiền gửi lẫn nhau tại Thông tư 13 để sửa đổi Thông tư 21 cho phù hợp, tránh sự chồng chéo trong quy định, gây khó cho các NHTM.

Theo một phó tổng giám đốc NHTM, việc cho vay trên thị trường 2 đã được kiểm soát chặt chẽ mục đích vay từ tháng 9 khiến lãi suất liên NH tiếp tục giảm mạnh, các NHTM không còn cơ hội kiếm lợi nhuận cao trên thị trường 2 như trước. Điều này đang gây áp lực buộc các NHTM thừa vốn phải giảm lãi suất cho vay trên thị trường dân cư (thị trường 1) để bơm vốn ra nhằm gia tăng lợi nhuận.

Vì vậy, không quá ngạc nhiên khi gần đây nhiều NHTM đưa ra các gói lãi suất cho vay còn rẻ hơn trần lãi suất huy động 9%/năm để kích cầu tín dụng.

Thị trường tiền tệ là nơi giao dịch quen thuộc đối với các nhà đầu tư cá nhân và doanh nghiệp. Hiểu rõ thị trường tiền tệ giúp bạn chọn được công cụ giao dịch phù hợp.


*

Copy link


Thuật ngữ thị trường tiền tệ được sử dụng nhiều trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng dùng để chỉ một loại thị trường quan trọng, là nơi giao dịch của nhiều nhà đầu tư. Cùng xemdiemthi.edu.vn tìm hiểu về khái niệm và vai trò của thị trường tiền tệ.

1. Thị trường tiền tệ là gì?

Thị trường tiền tệ (Money Market) là nơi diễn ra các giao dịch vốn ngắn hạn (dưới 1 năm) giữa bên cung và cầu vốn như:

Vay vốn ngân hàng, mua bán chứng khoán, chứng chỉ tiền gửi… Vốn ngắn hạn bao gồm nhiều loại giấy tờ có kỳ hạn, tính rủi ro thấp và thanh khoản cao. 

Thị trường tiền tệ cấu trúc với 5 thị trường nhỏ:

- Thị trường tiền gửi

- Thị trường tín dụng

- trường liên ngân hàng

- Thị trường mở

- Thị trường trái phiếu kho bạc

*

Khái niệm thị trường tiền tệ xuất hiện nhiều trong lĩnh vực tài chính ngân hàng

Dựa theo cách tổ chức có thể phân loại thành:

- Thị trường tiền tệ sơ cấp: Là nơi phát hành các loại trái phiếu, là nơi huy động vốn cho người phát hành trái phiếu.

- Thị trường tiền tệ thứ cấp: Là nơi mua bán các loại trái phiếu đã được phát hành ở thị trường sơ cấp.

Dựa theo công cụ hoạt động phân thị trường tiền tệ thành 2 loại:

- Thị trường vay nợ ngắn hạn: Giao dịch giữa các tổ chức tín dụng dưới sự giám sát của ngân hàng Trung Ương.

- Thị trường trái phiếu ngắn hạn cùng các giấy tờ có giá trị khác như tín phiếu, kỳ phiếu, khế ước…

Thị trường tiền tệ và thị trường vốn là 2 bộ phận cấu thành nên thị trường tài chính, cùng thực hiện chức năng cấp vốn cho nền kinh tế. Thị trường tiền tệ ở Việt nam được thành lập vào khoảng những năm 1990, đến nay đã phát triển từ giao dịch cho vay giữa các ngân hàng trở thành kênh truyền dẫn chính sách tiền tệ hữu hiệu của ngân hàng Nhà nước, là nơi điều tiết vốn ngắn hạn giữa các tổ chức tín dụng.

2. Đặc điểm của thị trường tiền tệ

Đây là thị trường phi tập trung, không quy định cụ thể nào và không chịu sự giám sát của bất kỳ cơ quan tổ chức nào.

Xem thêm: Phương Pháp Tiếp Thị Liên Kết Là Gì? Cách Triển Khai Tiếp Thị Liên Kết Hiệu Quả

Thị trường tiền tệ chủ yếu hoạt động thông qua hệ thống ngân hàng và là nguồn cung cấp và sử dụng nguồn vốn ngắn hạn quan trọng nhất.

*

Vốn trên thị trường tiền tệ được luân chuyển ngắn hạn

Vốn được luân chuyển ngắn hạn, thời gian đáo hạn không quá 1 năm.

Thị trường mang tính toàn cầu hóa với các hoạt động giao dịch quốc tế chủ yếu thực hiện qua mạng là chính.

Nghiệp vụ cơ bản của thị trường tiền tệ: Quyền chọn kỳ hạn, quyền đáo hạn, hoán đổi…

Các công cụ trên thị trường tiền tệ có tính thanh khoản cao và mang lại lợi tức lớn cho nhà đầu tư.

Thị trường tiền tệ là nơi trung gian của bên vay và bên đi vay (giữa ngân hàng và người đi vay).

3. Vai trò của thị trường tiền tệ

Thị trường tiền tệ là nơi huy động vốn, đáp ứng nhu cầu vốn ngắn hạn của doanh nghiệp, nhà đầu tư.

Giúp các nhà đầu tư có cơ hội giao dịch, phát triển tài chính, nhờ tính thanh khoản cao của thị trường.

*

Thị trường tiền tệ đóng vai trò huy động vốn cho doanh nghiệp

Hỗ trợ phát triển nền kinh tế của một đất nước thông qua huy động vốn, đầu tư chứng khoán, tài chính, tiền tệ.

Hỗ trợ hoạt động thanh toán quốc tế, lưu thông hàng hóa và mở rộng hợp tác giữa các quốc gia.

4. Các thành phần của thị trường tiền tệ

Thành phần của thị trường tiền tệ bao gồm 5 chủ thể:

Chính Phủ: Đây là chủ thể quan trọng, là nhà quản lý và phát hành tín phiếu.

Ngân hàng Nhà nước (Ngân hàng Trung Ương): Có nhiệm vụ điều tiết thị trường hoạt động ổn định, giảm lạm phát và kích thích tăng trưởng.

*

Ngân hàng Trung Ương có nhiệm vụ điều tiết thị trường tiền tệ

Ngân hàng thương mại và các tổ chức tài chính: Huy động vốn từ nhân dân thông qua tiền gửi tiết kiệm và chuyển thành nguồn vốn cho doanh nghiệp vay.

Doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế: Là những chủ thể có nhu cầu sử dụng tiền vốn để đầu tư, kinh doanh phát triển.

Cá nhân, tổ chức, đoàn thể xã hội: Tham gia thị trường để giao dịch,mua bán tiền tệ và các giấy tờ có giá trị hoặc vay vốn để đầu tư kinh doanh.

5. Các công cụ đo lường thị trường tiền tệ

Có 4 công cụ thị trường tiền tệ, bao gồm:

5.1 Tín phiếu kho bạc

Tín phiếu kho bạc là loại chứng khoán nợ ngắn hạn do nhà nước phát hành nhằm điều hòa và lưu thông tiền tệ giúp cân đối các khoản thu chi của ngân sách, ngăn chặn lạm phát và hỗ trợ kinh tế phát triển.

Tín phiếu thường có kỳ hạn dưới 1 năm và nhận lãi khi đáo hạn.

5.2 Kỳ phiếu ngân hàng

Đây là loại chứng khoán thay thế giấy nợ, có kỳ hạn 3 tháng, 6 tháng, 9 tháng hoặc 12 tháng, được phát hành bởi ngân hàng thương mại hoặc tổ chức tài chính nhằm huy động vốn cho doanh nghiệp. Kỳ phiếu không chịu tác động bởi giá thị trường, có rủi ro khá thấp.

*

Có 4 công cụ thị trường tiền tệ

5.3 Chứng chỉ tiết kiệm

Chứng chỉ tiết kiệm là công cụ vay nợ ngân hàng trong ngắn hạn (từ 3, 6, 9 hoặc tối đa 12 tháng) với lãi suất theo thỏa thuận cố định. Khi đáo hạn, tiền sẽ được trả lại cho người gửi cả vốn lẫn lãi bằng với mệnh giá ban đầu.

5.4 Thương phiếu

Đây là loại chứng chỉ ghi nhận các lệnh yêu cầu thanh toán hoặc cam kết thanh toán không kèm các điều kiện trong một thời gian cố định. Người trả tiền sẽ có trách nhiệm thanh toán mà không được trì hoãn.

Với những kiến thức trê, chắc hẳn bạn đã hiểu được thị trường tiền tệ là gì và có vai trò thế nào đối với nền kinh tế quốc gia. Hãy theo dõi xemdiemthi.edu.vn để biết thêm nhiều kiến thức đầu tư tài chính hữu ích nhé.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

x

Welcome Back!

Login to your account below

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.